İzmir Bakırçay Üniversitesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şermin Tağıl, bu yaz etkisi beklenen “Süper El Nino” fenomeninin Türkiye’de iklimsel dengesizliklere yol açabileceğini belirtti. Uzmanlara göre, sıcaklık rekorlarının kırılması, uzun süreli kuraklık, orman yangınları ve ani sel olaylarının artması muhtemel.
EL NİNO NEDİR?
El Nino, Pasifik Okyanusu’nun orta ve doğu bölgelerinde deniz yüzeyi sıcaklıklarının normal seviyelerin üzerine çıkmasıyla oluşan doğal bir iklim olayını ifade eder. Bu durum, atmosferdeki rüzgar düzenlerini ve yağış desenlerini değiştirerek dünya genelinde hava olaylarını etkileyebilir.
SÜPER EL NİNO’YA DAİR KRİTİK UYARI
Prof. Dr. Tağıl, El Nino’nun Türkiye üzerindeki etkilerinin doğrudan değil, dolaylı yollarla hissedileceğini vurguladı. Güçlü bir El Nino sürecinin, küresel ısınmanın etkileriyle birleşerek iklim sisteminde daha sert sonuçlar doğurabileceği ifade ediliyor.
GEÇMİŞTEKİ ETKİLER
Prof. Dr. Şermin Tağıl, geçmişte güçlü El Nino dönemlerinin çeşitli iklim olaylarına yol açtığını belirtti. Özellikle 1997-1998, 2015-2016 ve 2023-2024 yıllarında kuraklık ve orman yangınlarında önemli artışlar gözlemlendi. Tağıl, bu yaz mevsiminin stabil olmayacağını, aksine yüksek sıcaklık, şiddetli kuraklık ve sık orman yangınlarıyla dolu bir dönem olacağını öngördü. Ayrıca, kısa süreli ekstrem hava olaylarının da yaşanabileceğini ifade etti.
SONBAHARDA ARTAN FIRTINA VE SEL RİSKİ
Sıcak deniz yüzeyi sıcaklıklarının yaz boyunca artması, sonbaharda şiddetli hava olaylarını tetikleyebilir. Akdeniz ve Karadeniz’de ortalamanın üzerindeki sıcaklıkların etkili olacağı tahmin ediliyor. Tağıl, kuzeyden gelen soğuk hava kütleleriyle sıcak denizlerin birleşmesinin, kuvvetli sağanaklar, fırtınalar ve Akdeniz’de görülen tropikal benzeri fırtına olarak adlandırılan medicane sistemleri için uygun koşullar oluşturabileceğini belirtti. Özellikle yazın sonunda, deniz yüzeyi sıcaklıklarındaki artışın sonbaharda fırtınalar ve kuvvetli sağanaklar için zemin hazırlayabileceği öngörülüyor.
YENİ SICAKLIK REKORLARI Yolda
Prof. Dr. Tağıl, Süper El Nino etkisinin sadece bu yazla sınırlı kalmayabileceğini ve 2027 yılına kadar devam edebileceğini vurguladı. 2026 ve 2027 yıllarında yeni sıcaklık rekorlarının kırılabileceği konusunda uyarıda bulundu. Tağıl, “2026-2027 döneminde sonbaharın daha sıcak geçeceğini öngörüyoruz, bu dönemde ortalamaların üzerindeki sıcaklıklara ekstrem hava olaylarının eşlik etmesi bekleniyor. Özellikle orman yangınları ve sel olaylarının artabileceği bir dönem bekliyoruz,” dedi.
BÖLGELERE GÖRE RİSKLERİN FARKLILIĞI
Uzmanlar, Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde kuraklık riskinin artacağını, Karadeniz Bölgesi’nde ise aşırı yağış ve sel olaylarının öne çıkabileceğini belirtiyor. Prof. Dr. Tağıl, bu sürecin sadece meteorolojik bir gelişme olarak değerlendirilmemesi gerektiğinin altını çizerek, enerji, tarım, su yönetimi ve afet planlaması açısından hazırlık yapılmasının önemine vurgu yaptı.
